Feitenoverzicht aanslagen New York

• Geborgen doden: 314 , waarvan 255 geïdentificeerd
• In ziekenhuizen: niet bekend
• Vermisten: 5.219
• Vermiste Nederlanders: tientallen
• Nederlandse slachtoffers: 3
  
  Washington, Pentagon
• Geborgen doden: 97, waarvan elf geïdentificeerd
• In ziekenhuizen: niet bekend
• Vermisten: 124
• Vermiste Nederlanders: geen
• Nederlandse slachtoffers: geen

• 08.45 uur (14.45 uur Nederlandse tijd): Een verkeersvliegtuig boort zich in een van de torens van het World Trade Centre in New York.
  
  
• 09.03 uur: Het tweede toestel boort zich in de andere toren van het WTC-complex.
  
  
• 09.24 uur: President Bush spreekt voor het eerst vanuit Saratoga (Florida). Hij noemt het een nationale tragedie en zegt dat het duidelijk gaat om terroristische aanslagen.
  
  
• 09.40 uur: Luchtruim in de hele Verenigde Staten gesloten. Alle vliegvelden krijgen voor het eerst in de geschiedenis opdracht dicht te gaan.

• 09.43 uur: Een passagiersvliegtuig komt neer op het Amerikaanse ministerie van Defensie, het Pentagon, even buiten de hoofdstad Washington D.C.
  
  
• 09.45 uur: Witte Huis en Capitool geëvacueerd.
  
  
• 09.53 uur: Ministerie van Buitenlandse Zaken geëvacueerd.
  
  
• 10.05 uur: Zuidelijke toren van het World Trade Centre stort in.
  
  
• 10.10 uur: Deel van het Pentagon stort in.
  
  
• 10.10 uur: United Airlines vlucht 93 stort neer ten zuidoosten van Pittsburgh, Pennsylvania.
  
  
• 10.25 uur: Berichten over autobom die ontploft voor het ministerie van Buitenlandse Zaken in Washington komen binnen. Deze blijken later vals alarm te zijn.
  
  
• 10.28 uur: Noordelijke toren van het World Trade Centre stort eveneens in.
• 10.45 uur: Alle federale gebouwen in Washington geëvacueerd.
  
  
• 11.18 uur: American Airlines bevestigt vermissing twee toestellen met in totaal 156 mensen aan boord.
• 11.26 uur: United Airlines meldt eveneens dat het twee vliegtuigen heeft verloren.
  
  
• 13.04 uur: De president zegt dat hij maatregelen heeft genomen om het functioneren van de Amerikaanse regering te verzekeren. Er zijn eveneens maatregelen genomen om alle Amerikanen te beschermen. De Amerikaanse militairen in de VS en in het buitenland zijn in de hoogste staat van paraatheid.
  
  
• 17.20 uur: Het derde gebouw van het World Trade Centre, het 47 etages tellende Building 7, stort in.
  
  
• 18.13 uur: De Afghaanse hoofdstad Kabul komt onder vuur te liggen. Het Pentagon ontkent betrokkenheid bij de bombardementen.
  
  
• 19.14 uur: CNN meldt dat de Afghaanse oppositie de aanval op Kabul heeft opgeëist.
  
  
• 19.44 uur: De Amerikaanse minister van Justitie Ashcroft bevestigt officieel dat er dinsdag vier Amerikaanse passagiersvliegtuigen zijn gekaapt. Twee boorden zich in de 'Twin Towers' in New York, een derde in het Pentagon in Washington en de vierde stortte neer in Pennsylvania.
  
  
• 19.57 uur: CNN meldt dat tweehonderd van de vierhonderd ingezette brandweerlieden bij het World Trade Center vermoedelijk om het leven zijn gekomen.
  
  
• 20.55 uur: President Bush houdt een derde toespraak voor de televisie. De terroristische aanslagen hebben volgens hem ,,duizenden mensenlevens duivels beëindigd''. De VS zullen bij het onderzoek naar de verwoestende aanslagen dan ook geen onderscheid maken tussen ,,de terroristen en de degenen die de daders onderdak boden'', aldus Bush.
  
  
  Na de aanslag van dag tot dag
  
  Dinsdag 11 september:
  
• Om 8.45 uur (14.45 uur Nederlandse tijd) boort een verkeersvliegtuig zich in een van de torens van het World Trade Center in New York. Exact achttien minuten later raakt een tweede vliegtuig de andere toren..
• Om 9.43 uur stort er een passagiersvliegtuig neer op het Amerikaanse ministerie van Defensie, het Pentagon. Een dik kwartier later stort de zuidelijke toren van het WTC in en om 10.10 uur crasht vlucht 93 van United Airlines ten zuidoosten van Pittsburgh, Pennsylvania.
• Om 10.28 uur zakt ook de noordelijke toren van het WTC in elkaar. De Amerikaanse president Bush is snel met zijn commentaar: ,,Vergist U niet: de Verenigde Staten zullen degenen die verantwoordelijk zijn voor deze laaghartige daden opjagen en straffen."
  
  Woensdag 12 september:
  Voor het eerst valt de naam van de steenrijke Saudische dissident en terrorist Osama bin Laden als brein achter de aanslagen. De Iraakse president Saddam Hussein geeft een tegengeluid: ,,De Amerikaanse cowboys oogsten de vruchten van hun misdaden tegen de mensheid." Nederland biedt de VS hulp aan.
  
  Bush noemt de terreuraanslagen een 'oorlogsdaad'. De Organisatie van de Islamitische Conferentie, waarin 57 islamitische landen zijn vertegenwoordigd, veroordeelt de aanslagen in de Verenigde Staten. De Navo besluit - voor het eerst sinds haar bestaan - artikel 5 van het Handvest van toepassing te verklaren hetgeen inhoudt dat de terroristische aanval op de VS wordt beschouwd als een aanval op aller lidstaten.
  
  Donderdag 13 september:
  De Amerikaanse minister van Buitenlandse zaken, Colin Powell, bevestigt dat Osama bin Laden d‚ verdachte is. 'U bent voor ons of u bent tegen ons', met deze woorden richten de VS zich tot Pakistan, het buurland van Afghanistan. Saudiarabië en China beloven Amerika volledige steun.
  
  Vrijdag 14 september:
  President Bush laat 35.000 reservisten oproepen. De FBI publiceert de namen van alle kapers in de krant. Australië, de voormalige Sovjet-republieken, India en Japan betuigen hun steun aan de VS. De landen van de Europese Unie houden om 12.00 uur drie minuten stilte.
  
  Zaterdag 15 september:
  President George Bush sluit een grondoorlog niet uit: ,,We zullen ze uitroken uit hun holen." De leider van de Taliban-beweging roept moslims wereldwijd op zich voor te bereiden op een heilige oorlog, de Jihad. De Taliban leveren Bin Laden niet uit.
  
  Zondag 16 september:
  De VS stellen de Taliban een ultimatum: binnen drie dagen Osama bin Laden uitleveren, anders volgen vergeldingsacties. Pakistan wil meewerken, maar stelt als voorwaarde dat India en Israël niet bij een internationale strijdmacht worden betrokken.
  In Afghanistan komt een vluchtelingenstroom op gang.
  
  Maandag 17 september:
  De beurs in New York, vandaag weer voor het eerst open, lijdt verlies, maar weet de schade nog een beetje binnen de perken te houden. Italië verklaart zich bereid om de VS met troepen bij te staan. De hoogste geestelijk leider van Iran, ayatollah Ali Khamenei, veroordeelt mogelijke acties van de VS.
  
  Dinsdag 18 september:
  De Palestijnse leider Arafat sluit zich aan bij president Bush. De machthebbers in Afghanistan roepen op tot een heilige oorlog.
  
  Woensdag 19 september:
  In de Afghaanse hoofdstad Kabul zijn bijna duizend geleerde geestelijken (oelama's) bijeengekomen om te praten over het lot van Bin Laden. In Pakistan zegt 63 procent van de bevolking dat Pakistan moet kiezen voor de Taliban. Toch kiest president Musharraf de zijde van de VS. Duitsland rept over onbeperkte steun.
  
  Donderdag 20 september:
  De operatie Edele Adelaar kan vijf tot tien jaar duren, meldt de Britse krant The Times. De Afghaanse geestelijken vragen Bin Laden vrijwillig te vertrekken. In een toespraak voor de televisie eist Bush de onmiddellijke uitlevering.
  
  Vrijdag 21 september:
  De VS willen de handelssancties tegen Pakistan en India zo spoedig mogelijk opheffen. Regeringsleiders van de Europese Unie vinden dat niet de VS, maar de Verenigde Naties leiding moeten geven aan een internationale coalitie tegen terrorisme. Powell zegt 'over genoeg bewijzen' te beschikken om Bin Laden op te pakken.
  
  Zaterdag 22 september:
  Turkije stelt het luchtruim en bases beschikbaar voor Amerikaanse transportvliegtuigen. Cuba waarschuwt de VS: ,,Deze operatie kan uitlopen in een oneindig bloedbad", zegt Fidel Castro.
  
  Zondag 23 september:
  'Bin Laden is zoek'. Dat maakt Talibanleider Mullag Omar bekend. De VS hechten weinig waarde aan die mededeling. De Russische president Poetin laat doorschemeren, dat Rusland wel wil meewerken aan acties, maar dan moet het land wel hulp krijgen in het conflict met Tsjetsjenië. Joegoslavië sluit zich aan bij de coalitie.
  
  Maandag 24 september:
  Een vooraanstaand geestelijk leider in Iran waarschuwt dat moslims niet zullen toekijken, als Amerika Afghanistan binnenvalt. De Taliban mobiliseren 300.000 strijdkrachten voor de Heilige Oorlog, zo zegt de minister van Defensie. De Oekraïne opent het luchtruim voor Amerikaanse toestellen.
  
  Dinsdag 25 september:
  Saudiarabië verbreekt de verbindingen met het Taliban-regime. Daarmee is het aantal landen dat de Taliban erkent, gedaald tot één. Alleen Pakistan erkent het regime nog. Eerder verbraken de Verenigde Arabische Emiraten de relaties. De Amerikanen gaan ondertussen gestaag door met troepenopbouw rondom Afghanistan.
  
  Woensdag 26 september:
  De geestelijk leider van Iran, ayatollah Ali Khamenei, zegt dat zijn land geen enkele steun verleent aan Amerikaanse vergeldingsaanvallen op Afghanistan. De Taliban melden, in tegenstelling tot eerdere berichten, dat zij Osama bin Laden nog 'altijd in het vizier hebben'.
  
  Donderdag 27 september:
  Moslimgroeperingen in Indonesië, het dichtstbevolkte moslimland ter wereld, slaan dreigende taal richting de VS uit. Men roept om bewijzen.
  
  Vrijdag 28 september:
  Saudiarabië staat toe dat Amerikaanse grondtroepen en de luchtmacht het land binnenkomen. De minister van Defensie trekt dat later weer in. Iran wil meewerken aan de strijd tegen het terrorisme, maar alleen wanneer dat gebeurt onder VN-vlag. Een delegatie van Pakistaanse geestelijken slaagt er niet in de regerende Taliban over te halen Bin Laden uit te leveren.
  
  Zaterdag 29 september:
  De Tsjetsjeense rebellenleider Maschadov veroordeelt de aanslagen in de VS.
  
  Zondag 30 september:
  Ook Canada verklaart zich bereid mee te doen aan militaire acties. De Britse krant The Observer meldt dat de vergeldingsacties tegen Afghanistan binnen 48 uur plaatsvinden. Meer dan veertig marineschepen van Amerika en Groot-Brittannië stomen op richting Iran. De Britse premier Tony Blair zegt 'onomstotelijk bewijs' te hebben voor de betrokkenheid van Bin Laden bij de aanslagen op Amerika.
  
  Maandag 1 oktober:
  Iraanse strijdkrachten vallen Amerikaanse vliegtuigen aan, als deze zich in het Iraanse luchtruim bevinden. Dat zegt de Iraanse minister van Defensie, admiraal Ali Shamkhani. Oezbekistan, buurland van Afghanistan, stelt zijn luchtruim open voor Amerikaanse vliegtuigen.
  
  Dinsdag 2 oktober:
  De VS geven de Navo bewijzen dat Osama bin Laden achter de aanslagen zit. Navo-generaal Robertson maakt daarna bekend dat de lidstaten de terroristische aanslagen zien als een aanval op het gehele bondgenootschap. De Wereldraad van Kerken laat weten dat ze niets zien in militaire acties.
  
  Woensdag 3 oktober:
  De krant Washington Times bericht dat Amerikaanse inlichtingendiensten in Afghanistan 23 trainingskampen hebben opgespoord, die het doelwit van de vergeldingsacties zullen zijn.
  
  Zondag 7 oktober:
  Amerika start een grootscheepse vergeldingsactie en bombardeert zeker 30 doelen in Afghanistan waaronder het vliegveld van Kabul.