De winnaar werd bekend na een beoordeling op de punten leiderschap, nalatenschap, moed, genialiteit en medemenselijkheid. Honderdduizenden Nederlanders deden de afgelopen weken via internet en via de telefoon mee aan de uitverkiezing.

Tien personen waren genomineerd uit een lijst van honderd. Naast de drie finalisten waren dat Antoni van Leeuwenhoek, Anne Frank, Michiel de Ruyter, Vincent van Gogh, Erasmus, Rembrandt van Rijn en Johan Cruyff, de enige nog levende in de toptien.

In de afgelopen weken deden tien ambassadeurs hun best degene die naar hun idee de titel verdiende, te promoten. In een wekelijkse uitzending werd telkens een persoon eruit gelicht. Via de website www.degrootstenederlander.nl kon worden gestemd op de negen mannen en een vrouw.

Pim Fortuyn stond sinds 23 oktober aan kop in de toptien. Dat was nog steeds het geval op zondag, de dag voor de finale-uitzending. Op dat moment waren er 370.000 stemmen uitgebracht.

Willem van Oranje steeg zondag naar de tweede plaats, nadat zaterdag een verkiezingsspecial over hem was uitgezonden. Willem Drees zakte hierdoor naar de derde plaats. Tijdens de rechtstreekse uitzending maandagavond, waarin de ambassadeurs debatteerden en kijkers tot zes keer toe een stem konden uitbrengen, veranderde de ranglijst niet meer.

Ambassadeur Youri Albrecht keek niet blij toen hij hoorde dat Fortuyn had gewonnen. "Twee mensen zijn nu dood. Dat is niet geestig." De ambassadeur doelde hiermee op de moorden op Fortuyn, in mei 2002, en die op filmmaker Theo van Gogh twee weken geleden. Van Gogh bewonderde Fortuyn en maakte voor zijn dood een film over de politicus, die in december in première gaat. Albrecht noemde de uitverkiezing van Fortuyn "het zoveelste signaal dat er iets aan de hand is in dit land". "Maar ik vind het fantastisch, want het is hem van harte gegund."

Jacobine Geel, ambassadeur van Willem van Oranje, stak haar teleurstelling niet onder stoelen of banken. "Het is inderdaad zo dat een signaal heeft gewonnen, niet de grootste Nederlander. Dat maakt me niet vrolijk." Wouter Bos, ambassadeur van Willem Drees, feliciteerde Albrecht: "Maar ik denk dat iedereen nog steeds zijn eigen Grootste Nederlander heeft."

Sven Kockelmann presenteerde het evenement. Hij werd twee weken geleden aangetrokken als vervanger van Fons de Poel. De beoogd presentator moest afhaken nadat hij met hartklachten in het ziekenhuis was opgenomen en te horen kreeg dat hij moest worden gedotterd. Kockelmann presenteerde maandag samen met Frits Spits.

In andere landen werd eerder een dergelijke verkiezing gehouden. In Groot-Brittanni won Winston Churchill, terwijl in Duitsland de eerste bondskanselier Konrad Adenauer de titel kreeg.